Edebi Medeniyet 
Ebedi Medeniyet

Feride TURAN

Feride Turan

(Okuma süresi: 4 - 7 dakika)

“Ahilerin ve Bacılar’ın akıl hocası... İtle it gibi dövüşenlerden, kurtla kurt gibi boğuşanlardan değil daima kurt bakışlı, daima kurt duruşlu. Karatay; kılıcını kınından değil, yüreğinden çeker Hân’ım. Direnecekse o ateş Konya’yı cehenneme çevirir.”

Read more NİYETİMİZE KASTETTİLER MEVLANA CELALEDDİN, NİYETİMİZE!
(Okuma süresi: 4 - 7 dakika)

Bir kapıdan başlar bütün yolculuklar ve bir kapıya çıkar bütün yollar. Bir kapıdan bir kapıya yürürken zaman, bütün kapılar yüzüne kapansa da bütün kapılardan yüce bir kapının açık olduğunu bilmeli insan. Bilirse mutludur. Bilen ne mutludur! Ne Kaf dağının ardında, ne Anka’nın kanadındadır mutluluk. Şairin “Sen mutluluğun resmini yapabilir misin?” sorusu gibi biz de soralım mı? “Acaba mutluluğun şiiri yazılmış mıdır?” diye. Hâlbuki Erzurumlu İbrahim Hakkı Hazretleri yazmıştır bile… Adı “Tefviz-name”… Mutluluk-nâmedir aslında bu şiir:

Read more MUTLULUĞUN FORMÜLÜ ÇOK AÇIK: “Tevekkül, Tefviz, Sabır ve Rıza”
(Okuma süresi: 4 - 8 dakika)

Türk Dünyası Çocuk Vakfı“Ağaçlar
Kökünden güç alır.
Dünyada
Her şeyin kökü var.
Kökü var
Toprağın, taşın da...
İnsansa kökünü
Gezdirir başında.”

Türk dünyasının değerlerinden olan Bahtiyar Vahapzade veciz bir şekilde “köklerimizin” önemini vurgular şiirinde. Ancak burada “insan” olmakla olmamak arasındaki ince ve keskin çizgiyi de görmek gerekir. Dünyadaki her şey gibi insan da kökünden güç alır. Yalnız insanın kökü başındadır. Yani kökünü başında gezdirene insan denir, şeklinde bir çıkarımda bulunmak da mümkündür şiirden. Peki bundan ne anlamalıyız? Kökünü başında gezdirmekle aslında neyi kastetmektedir şair? Geçmişi bir nostalji duygusuyla hatırlamak, değerlerini başında kuru bilgi olarak taşımak, buna dair süslü nutuklarla yetinmek midir? Yoksa kültürün devamlılığını sağlayacak, değerlerini baş tacı edecek işleri üretenler mi kökünü başında taşımaktadırlar? Ömrünü “Dilde, fikirde, işte birlik” idealine vakfeden, Türk dünyası birliği hususunda yol haritası çizen Gaspıralı İsmail Bey gibi mesela. 

 

Read more TÜRK DÜNYASININ GELECEKTEKİ RESMİ: “Dilde, Fikirde, İşte” Birleştiren Yarışma
(Okuma süresi: 3 - 5 dakika)

13 Kasim 1918 baskent İstanbul isgaliYıl 1918… Memleket yangın yeri! Düşman kapıda… İstanbul, işgal edildi edilecek. Ve hâl böyleyken insana pes dedirten sorumsuzluklar karşısında bir çığlık, hazırlıksız yakaladı beni.

3 Ekim 1918 tarihli yazıyı baştan sona okuyunca insan anlıyor ki bir millet için asıl felaket; top tüfeklerin üzerine doğrultulması, memleketin her köşesinin bilfiil işgal edilmesi değildir. Asıl felaket; ülkenin hâlinin görmezden gelinmesi, her şey yolundaymış gibi “zevk, moda, eğlence, gösteriş, lüks yaşam” derdine düşülmesiymiş. “Bu adamlarda zerre kadar millet, vatan muhabbeti yok mu?” sorusu da bu yüzden bir itham, bir sorgulama değil; acı bir feryat gibi yükseliyor cümlelerin arasından. 

Read more TARİH GEZGİNİ - 19 MEMLEKET NE HÂLDE, BASIN NE İLE MEŞGUL!
(Okuma süresi: 3 - 6 dakika)
“Yıllar geçiyor ki yâ Muhammed,
Aylar bize hep muharrem oldu!”
Mehmed Akif, bu dizeleri yazdığında aylardan muharrem değildi. Ama her ay’ının muharrem olduğu bir dönemi anlatır bu şiir. O hâlde ayların hep “muharrem” oluşunun manası nedir? Adının barındırdığı “barış ve esenliğe” rağmen İslam’ın coğrafyasında savaşlara, ölümlere, ölümden beter zulümlere, Müslümanların hâline ve tutumuna kahrolan şair; her ayın “muharrem” gibi matem ile geçtiğini dile getirmektedir. Böylece “muharrem” ayının asıl özelliğinin “matem” olduğunu da vurgulamıştır Millî Şair’imiz.
O hâlde muharrem nedir? Read more MUHARREM KERBELA'DIR
(Okuma süresi: 3 - 6 dakika)

kayi destani“Kayı” denince söylenmesi gereken ilk söz; Dedem Korkud’un millî hafızamıza silinmez izlerle kazılmış şu cümlesidir: “Âhir zamanda hanlık geri Kayı’ya değe, kimse ellerinden almaya...” Şair Ahmet Urfalı, Kayı Destanı’na Dedem Korkud’un bu sözlerinin farklı rivayetlerine yer vererek başlar.  

Ön Söz’ünde Cemil Meriç’in “muhteşem bir maziyi, daha muhteşem bir istikbale bağlayacakköprü olmak” dileğini vurgulayan Ahmet Urfalı; Kayı Destanı’nı yazmamış âdeta yaşamıştır. Şiirlerinde bozkırın türküsünü söyleyen ve umman olmuş Horasan erenlerinden muştular getiren Ahmet Urfalı; destanî bir tarihe Dedem Korkud’un gözüyle bakmış, Dedem Korkudca söylemiştir. 

Read more DEDEM KORKUD’CA SÖYLENMİŞ BİR “KAYI DESTANI”
(Okuma süresi: 3 - 5 dakika)
Sadri MaksudîŞehrin munis, sessiz kadınlarına ne oluyor böyle! Uçsuz bucaksız Sibirya’nın karları üstünde öfke ateşleri çığ gibi büyümüş. Şehir ayakta! Sadece kadınların “hürriyet-eşitlik” sesleri yankılanmakta… Örgütlenip parlamentoya protesto mektubu gönderiyorlar. Parlamento şaşkın(!) Basın şokta(!) Öyle ki haberi verirken bizim “Müslimeler” ve aralarında bulunan “muallime”lerin de bu protesto mektubunun içeriğinden haberleri olamaz, diyorlar. Yok, yok olamaz! Bu mektubu onlar yazmış olamaz! Her şey şehre yeni gelen şu “Polak kızı”nın başının altından çıkıyor!
En iyisi biz her şeyi en başından anlatalım.
Read more TARİH GEZGİNİ-20 / 1907'DE BİR KADIN PROTESTOSU: "POLAK KIZI" VE SADRİ MAKSUDİ
(Okuma süresi: 3 - 6 dakika)

hurriyet gazetesi01Sürgünde muhalefet eden bir gazetenin adının “Hürriyet” olması çok manidar… Ama gazete içeriğini hazırlayanlardan biri “Vatan ve Hürriyet Şairi” diye anılıyorsa bu, hem manidar hem de manalıdır. Zira kimseye durduk yere “vatan ve hürriyet şairi” denmez. Velev ki kendi döneminde bir şekilde birileri dedi, sonrasında unutulup giderdi. Sadece bedel ödeyenlere yapışır böyle bir unvan. Gerek İstanbul’da gerek sürgünde aklını, vicdanını, irfanını hürce konuşturmuştur Namık Kemal.  Fikirlerine katılsın yahut katılmasın herkes bilir ki o; cesur ve özgür bir ruha sahiptir. Üslubuyla, duruşuyla, fikirleriyle; milletimize yön vermiş birçok önemli ismin ilham kaynağıdır. Başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün olmak üzere…

Read more SAYI - 18 ŞİMDİ BÖYLE KALIP BATALIM MI?
(Okuma süresi: 3 - 5 dakika)
feride turanHayme Ana'nın -hem kan bağı hem de can bağı ile- torunlarından olan
kızım Meryem Ülkü'ye ithaf ederim.

-Ödül Töreni Konuşması-

Kayı Boyu Derneği ve Dergisinin Değerli Mensupları, Kıymetli Hâzirûn, Hanımefendiler, Beyefendiler, 

Bu akşam böylesine nezih ve anlamlı bir toplantıda bulunmanın, bu güzel topluluğun parçası olmanın memnuniyeti içinde hepinizi en kalbî hislerle selamlarım. 

***

Read more KAHRAMAN TÜRK KADINLARI
(Okuma süresi: 4 - 7 dakika)

q usta ayvaz cesmesinin alinligiTarihî çeşmeler zamanın gözleridir. Geçmişten geleceğe bakarlar. Hiç ummadığınız bir köşe başında bile tarihin şahitleri olarak karşınıza dikilirler. Siz önünden geçip gidersiniz, siz bu dünyadan göçüp gidersiniz ama onlar, şair Sezai Karakoç’un dediği gibi “ölümsüz bir uygarlığın ölümsüz kitâbeleri”dir. Ahirete uzanan bir ileri görüşlülükle inşa edilmiş mimari yapılardır hepsi. Musluklarından su değil, hayır akar çeşmelerin. Temel malzemesi taş değil; insanı yaşatmayı hedefleyen saf, katıksız sevgidir. 

Read more “ODUNBAZARIN” ÇEŞMELERİ: İKİ GÖZÜ İKİ ÇEŞME
1955 yılında Yalvaç (ISPARTA) ’ ta doğdu. İlk ve orta öğrenimini memleketinde yaptı. Yüksek öğrenimini de Kırşehir ve İstanbul’da tamamladı. Çeşitli gazete ve dergilerde (Bizim...
(d. 16 Nisan 1916, İstanbul - ö. 13 Aralık 1979, İstanbul), Türk şair, öğretmen, çevirmen. Modern Türk şiirinin önde gelen şairlerindendir. Herhangi bir edebi akıma katılmamış;...
Aşık Sefil Selimi, Asıl adı Ahmet Günbulut (d. 26 Ağustos 1933, Şarkışla - ö. 30 Aralık 2003, Sivas), yazar, türkü yazarı. İlkokul'dan sonra iki yıl ortaokula devam ettikten...
Şiiri, kristal bir menşurdan geçip binbir renge dönüşen sesli ışıklara benzeten Goethe: "Hayatın da, ölümün de sırrına erip, rûha gömülen bir hazine ve batmayan bir güneşle kucak...
Orhan Seyfi Orhon ( d. 23 Ekim 1890, İstanbul - ö. 22 Ağustos 1972, İstanbul ), Türk şair, gazeteci, yazar, yayımcı, siyaset adamı. Türk edebiyatı tarihine Beş Hececiler olarak...
Anadolu Danişmendli Beyliğini kuran Melik Danişmend neslinden olduğu bilinen İsmail Hami Danişmend, 1889 yılında Merzifon’da doğmuştur. Babası Cebel-i Garbî mutasarrıflarından...
Abdullah SATOĞLU Öyle bir insan tasavvur ediniz ki, hayatında şöhretten, şehvetten, kinden, alayıştan, mevkiden ve paradan hoşlanmamış; hiçbirşeye sadakada sarılmamış, istediği...
Şair, Yazar ve Gazeteci. Gazeteci yazar Osman Olcay Yazıcı 1953 Trabzon Sürmene doğumluydu. Osman Olcay Yazıcı, 1953’te Trabzon’un Sürmene ilçesine bağlı Küçükdere Nahiyesinin...
11 Şubat 1959 tarihinde Elazığ'da doğdu. TRT Ankara Televizyonu Belgesel Programları Müdürlüğü'nde çalıştı. Bu sırada bir çok belgesele imza attı. TRT'de 'Bir Kitabın Hikayesi'...
(1 2 Temmuz 1891, İstanbul - 23 Şubat 1971, İstanbul ),Şair, gazeteci, oyun yazarıdır. Aynı zamanda 40 yıl edebiyat öğretmenliği yapan Halit Fahri hece ölçüsünün beş şairi...
Ömer Lütfi METE Şair, yazar, gazeteci ve senarist. 1950 yılında Rize’nin İyidere ilçesi -eski ismi Aspet diyede bilinen- Fıçıtaşı mahallesinde doğdu. İlk ve orta öğrenimini...
Ayşe YAZICI YAVUZ 1980 Niksar doğumlu. 2003 yılı, Osmangazi Üniversitesi, Türk Dili ve Edebiyatı mezunu. Aynı üniversite bünyesinde 2004 yılında Tezsiz Yüksek Lisans diploması...
Tokat’ta doğan Suzan Çataloluk ilk ve orta Okulu İstanbul’da, liseyi Erzurum’da bitirdi. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesinden mezun oldu. Hacettepe Üniversitesi Sosyal...
Bu Vatan Toprağın Kara Bağrında Sıra Dağlar Gibi Duranlarındır ORHAN ŞAÎK GÖKYAY Türk edebiyatının en usta şairlerinden biri olan ve edebiyatımızda daha çok "Bu Vatan Kimin?"...
Mustafa İlhan Geçer (d. 1917 , Bakırköy , İstanbul - ö. 20 Ocak 2004 , İstanbul), Türk yazar , şair , araştırmacı, eleştirmen, güfteci. Hisar dergisinin ve Hisarcılar akımın...